Vremeplov (19. novembar 2013)

Šahovski velemajstor Hoze Raul Kapablanka rođen 19. novembra 1888. godine. Prva “Zvezdina zvezda” rođen na današnji dan 1922. Modul američkog vasionskog broda “Apolo 12” spustio se na Mesec 1969. godine.

vremeplov_527.jpg

Kubanski šahovski velemajstor Hoze Raul Kapablanka rođen je u Havani 19. novembra 1888. godine. Kapablanka je rođen u bogatoj kreolskoj porodici. Od oca je već u četvrtoj godini naučio da igra šah, da bi u osmoj bio jedan od najboljih kubanskih igrača. Prvak Kube postao je sa 11 godina. Školovao se u Americi, ali je studije hemije na Kolumbija univerzitetu napustio zbog svoje najveće ljubavi – šaha. Turnir koji ga je lansirao u šahovske visine bio je onaj u San Sebastijanu, 1911. godine, kada je osvojio prvo mesto i nagradu za lepotu igre ostvarenu u meču protiv Rubinštajna. Kapablanka se na svetskom šahovskom tronu nalazio od 1921. do 1927. godine, kada je krunu predao Aljehinu. Posedovao je neobičnu južnjačku lepotu, eleganciju, samouverenost, tako da je u šahovskom svetu poznat kao “Valentino sa 64 polja”.

Legenda jugoslovenskog i srpskog fudbala Rajko Mitić rođen je na današnji dan 1922. godine, u Dolcu kod Bele Palanke. Sportsku karijeru započeo je 1938. u BSK-u, a nastavio je da igra fudbal i tokom rata. Kada je osnovana Crvena Zvezda, 1945. godine, postao je njen prvi kapiten. Kao kapiten, Mitić je sa Zvezdom osvojio pet titula prvaka Jugoslavije i četiri Kupa Jugoslavije. Poznat je i kao prva “Zvezdina zvezda”. Za državni tim je nastupio 59 puta. Od 1967. do 1970. bio je selektor reprezentacije tadašnje Jugoslavije. Radio je i kao novinar, a bio je i profesor Fakulteta za fizičku kulturu u Beogradu.

1493. – Španski moreplovac Kristifor Kolumbo otkrio Portoriko

1600. – Rođen Čarls Prvi Stjuart, engleski kralj
(Fajf, 19. 11. 1600 – London, 30. 01. 1649)

1665. – Umro Nikola Pusen, francuski slikar
(Lezandeli, 06. 1594 – Rim, 19. 11. 1665)

1690. – Srbima izbeglim u Mađarsku u toku velike seobe pod Arsenijem Čarnojevićem izdata dozvola da mogu da se nasele u Sentandreji.

1711. – Rođen Mihail Vasiljevič Lomonosov, ruski književnik i naučnik, tvorac fizičke hemije, akademik (Denisovka, 19. 11. 1711 – Petrograd, 15. 04. 1765)

1770. – Rođen Bertel Torvaldsen, danski vajar
(Kopenhagen, 19. 11. 1770 – Kopenhagen, 24. 03. 1844)

1805. – Rođen Ferdinand de Leseps, francuski diplomata i inženjer, projektant Sueckog kanala, akademik (Versaj, 19. 11. 1805 – La Šene, 07. 12. 1894)

1810. – Umro Žan Žorž Nover, francuski baletski igrač, tvorac modernog baleta, datum njegovog rođenja obeležava se kao Svetski dan igre
(Pariz, 29. 04. 1727 – Sen Žermen, 19. 11. 1810)

1828. – Umro Franc Šubert, austrijski kompozitor
(Himelpfortgrund, 31. 01. 1797 – Beč, 19. 11. 1828)

1831. – Rođen Džems Garfild, američki političar i državnik, predsednik SAD (Orindž, 19. 11. 1831 – Eberon, 19. 09. 1881)

1841. – Osnovano Društvo srpske slovesnosti, preteča Srpske akademije nauka i umetnosti, dan osnivanja obeležava se kao Dan SANU

1883. – Umro Vilijam Simens, nemački inženjer, jedan od konstruktora Simens-Martinove peći (Hanover, 04. 04. 1823 – London, 19. 11. 1883)

1899. – Rođen Andrija Artuković, ministar unutrašnjih dela u vladi NDH, ratni zločinac (Klobuk, 19. 11. 1899 – Zagreb, 16. 01. 1988)

1911. – Rođen Bora Baruh, slikar
(Beograd, 19. 11. 1911 – Jajinci, 07. 06. 1942)

1917. – Rođena Indira Gandi, indijski političar i državnik, premijer Indije (Alahabad, 19. 11. 1917 – Nju Delhi, 31. 10. 1984)

1922. – Rođen Branislav Šoškić, ekonomista, profesor Ekonomskog fakulteta u Beogradu, predsednik Društva ekonomista Jugoslavije, predsednik Predsedništva Crne Gore, akademik (Gusinje, 22. 11. 1922)

1929. – Radio AD prvi put obavio prenos iz Bečke državne opere; operu “Rigoleto” mogli su da prate, osim malobrojnih vlasnika radio-aparata i poklonici muzike u Beogradu i nekoliko mesta u unutrašnjosti Srbije, gde je kompanija “Telefunken” instalirala prijemnike sa zvučnicima na javnom mestu

1929. – Rođen Franc Perko, nadbiskup i mitropolit beogradski
(Krka, 19. 11. 1929 – Ljubljana, 20. 02. 2008)

1933. – Rođen Lari King (Lorens Harvi Ciger), američki radio i TV voditelj
(Bruklin, 19. 11. 1933)

1936. – Rođen Ljubiša Samardžić, filmski i TV glumac, režiser i producent (Skoplje, 19. 11. 1936)

1944. – Priština oslobođena u Drugom svetskom ratu

1961. – Rođena Meg Rajan (Margaret Meri Emili En Hajra), američka filmska glumica (Fejrfind, 19. 11. 1961)

1962. – Rođena Džodi Foster, američka filmska glumica, reditelj i producent, dobitnica “Oskar”-a (Los Anđeles, 19. 11. 1962)

1969. – Modul američkog vasionskog broda “Apolo 12” spustio se na Mesec

1977. – Egipatski predsednik Anvar el Sadat, kao prvi arapski lider, doputovao je u Jerusalim na pregovore o bliskoistočnoj krizi

1980. – Rođen Vladimir Radmanović, košarkaš, reprezentativac (Trebinje, 19. 11. 1980)

1988. – Umrla Kristina Onazis, kći Aristotela Onazisa
(Njujork, 11. 12. 1950 – Buenos Aires, 19. 11. 1988)

1990. – U Parizu potpisan Sporazum o ograničenju konvencionalnih snaga u Evropi između NATO i Varšavskog pakta

1998. – Umro Veljko Bikić, animator, začetnik beogradske škole crtanog filma (Beograd, 08. 01. 1951- Beograd, 19. 11. 1998)

1999. – Brazilski fudbaler Pele proglašen za najboljeg fudbalera, Mohamed Ali za najboljeg boksera, a Karl Luis za najboljeg atletičara 20. veka

2003. – Umro Života Panić, general-pukovnik, načelnik Generalštaba Vojske Jugoslavije (Gornja Crnišava, 1933 – Beograd, 19. 11. 2003)

2004. – Umro Boško Trifunović, književnik, autor “Bajke o caru i pastiru”, posle “Mišolovke” i “Plave ptice” najduže izvođene predstave u svetu (1920 – 19. 11. 2004)

2007. – Umro Dušan Busančić, hornista, član Simfonijskog orkestra Radio Beograda, profesor Fakulteta muzičke umetnosti u Beogradu, osnivač studija horne u Srbiji (Sarajevo, 28. 01. 1914 – Beograd, 19. 11. 2007)

2007. – Umrla Azra Ćemalović, glumica i reditelj, novinar Radio Beograda
(Mostar, 09. 08. 1929 – Beograd, 19. 11. 2007)

2007. – Umro prof. dr Đorđe Bašić, potpredsednik Skupštine Vojvodine, predsednik Saveta Fakulteta tehničkih nauka u Novom Sadu (Novi Sad, 1946 – Novi Sad,19. 11. 2007)

2011. – Umro dr Slavko Miletić, internista-kardiolog, praunuk Svetozara Miletića (Beograd, 1931 – Novi Sad, 19. 11. 2011)

2011.- Umro Milorad Mika Stevančev, novinar, dopisnik TANJUG-a, urednik Dokumentarnog i Informativnog programa TV Novi Sad (1928 – Novi Sad,19. 11. 2011)

2012. – Umro Spasoje Jovanović, mr filmske montaže, novinar, TV snimatelj i reditelj TV Beograd
(Vranje, 29. 05. 1952 – Prag, 19. 11. 2012)

2012. – Umro Boris Strugacki, ruski astronom, pisac naučne fantastike
(Lenjingrad, 14. 04. 1933 – Sankt Peterburg, 19. 11. 2012)

Advertisements